LE DISCOURS INDIRECT AU PASSÉ
Geçmiş zamanda dolaylı anlatım: kullanım ve oluşum
1. Kullanım ve oluşum
Bir kişinin sözlerini tırnak içinde aynen aktarmaya discours direct, sözlerin içeriğini kendi cümlemizle aktarmaya discours indirect denir. Aktarma fiili geçmiş zamandaysa (il a dit, elle a expliqué, il a demandé) aktarılan cümlenin zamanı ve bakış açısı çoğu zaman değişir.
Indirect au passé : Marie a dit qu’elle était malade.
Marie hasta olduğunu söyledi.
Bildirme cümlesi için genellikle dire que, expliquer que, annoncer que, répondre que kullanılır. Que sesli harften önce qu’ olur.
2. Zaman dönüşümleri
Geçmişteki aktarma fiilinden sonra aşağıdaki dönüşümler yaygındır. Bunlar özellikle geçmişte söylenen sözü daha sonra aktarırken kullanılır; her bağlamda mekanik olarak uygulanmaz.
| Doğrudan anlatım | Geçmişte dolaylı anlatım |
|---|---|
| Présent → imparfait | « Je travaille. » → Il a dit qu’il travaillait. |
| Passé composé → plus-que-parfait | « J’ai fini. » → Elle a dit qu’elle avait fini. |
| Futur simple → conditionnel présent | « Je viendrai. » → Il a dit qu’il viendrait. |
| Futur proche → aller à l’imparfait + infinitif | « Je vais partir. » → Elle a dit qu’elle allait partir. |
| Imparfait → imparfait (çoğunlukla) | « J’étais malade. » → Il a dit qu’il était malade. |
| Plus-que-parfait → plus-que-parfait | « J’avais oublié. » → Elle a dit qu’elle avait oublié. |
| Conditionnel présent → conditionnel présent | « Je voudrais venir. » → Il a dit qu’il voudrait venir. |
3. Zamir, iyelik ve zaman/yer ifadeleri
Aktaran kişi değiştiğinde je → il/elle, mon → son, nous → ils/elles gibi değişimler gerekebilir. Dönüşüm, konuşan kişinin kim olduğuna göre yapılır.
| Doğrudan ifade | Dolaylı aktarımda yaygın karşılık |
|---|---|
| aujourd’hui | ce jour-là |
| hier | la veille |
| demain | le lendemain |
| maintenant | à ce moment-là |
| la semaine prochaine | la semaine suivante |
| la semaine dernière | la semaine précédente |
| ici | là (bağlama göre) |
Paul a dit qu’il partirait le lendemain.
Paul ertesi gün ayrılacağını söyledi.
Léa a dit qu’elle avait perdu son sac la veille.
Léa çantasını bir önceki gün kaybettiğini söyledi.
4. Dolaylı sorular
Evet/hayır sorusu → si
Gelip gelmediğimi sordu.
Soru kelimesi korunur
Nerede yaşadığımı sordu.
Ne yaptığımı sordu.
Emir cümleleri
Kapıyı kapatmamı istedi.
Konuşmamamı söyledi.
💬 Günlük hayattan diyaloglar
— Il a dit que l’examen commencerait à neuf heures.
— Öğretmen ne söyledi? — Sınavın dokuzda başlayacağını söyledi.
— Elle a expliqué qu’elle était malade.
— Marie neden gelmedi? — Hasta olduğunu açıkladı.
— Il m’a demandé si je pouvais l’aider.
— Arkadaşın sana ne sordu? — Ona yardım edip edemeyeceğimi sordu.
⚠️ Sık yapılan hatalar
❌ Il a dit que il était prêt. → ✅ Il a dit qu’il était prêt.
❌ Elle m’a demandé est-ce que je venais. → ✅ Elle m’a demandé si je venais.
❌ Il a demandé où habitais-je. → ✅ Il a demandé où j’habitais.
❌ Elle a dit qu’elle a fini (geçmişe zaman uyumu gereken bağlamda). → ✅ Elle a dit qu’elle avait fini.
✍️ 25 Alıştırma
Boşlukları geçmiş zamanda dolaylı anlatıma uygun tamamla.
- Il dit : « Je suis fatigué. » → Il a dit qu’il ___.
- Elle dit : « Je travaille. » → Elle a dit qu’elle ___.
- Paul : « J’ai mangé. » → Paul a dit qu’il ___.
- Léa : « Je partirai. » → Léa a dit qu’elle ___.
- Il dit : « Je vais sortir. » → Il a dit qu’il ___.
- Elle : « J’étais malade. » → Elle a dit qu’elle ___.
- Paul : « J’avais oublié. » → Paul a dit qu’il ___.
- Il : « Je voudrais venir. » → Il a dit qu’il ___.
- « Tu viens ? » → Elle a demandé ___ je venais.
- « Où habites-tu ? » → Il a demandé où j’___.
- « Que fais-tu ? » → Elle a demandé ce que je ___.
- « Ferme la porte ! » → Il m’a demandé ___ fermer la porte.
- « Ne parle pas ! » → Elle m’a dit de ___.
- demain → ___
- hier → ___
- aujourd’hui → ___
- maintenant → ___
- la semaine prochaine → ___
- la semaine dernière → ___
- « Je suis ici. » → Il a dit qu’il ___ là.
- « J’ai perdu mon sac. » → Elle a dit qu’elle ___ son sac.
- « Nous viendrons. » → Ils ont dit qu’ils ___.
- « Est-ce que tu peux m’aider ? » → Il m’a demandé si je ___ l’aider.
- « Je ne comprends pas. » → Elle a dit qu’elle ___.
- « Je finirai demain. » → Il a dit qu’il ___ le lendemain.
✅ Cevap anahtarı
- était fatigué
- travaillait
- avait mangé
- partirait
- allait sortir
- était malade
- avait oublié
- voudrait venir
- si
- habitais
- faisais
- de
- ne pas parler
- le lendemain
- la veille
- ce jour-là
- à ce moment-là
- la semaine suivante
- la semaine précédente
- était
- avait perdu
- viendraient
- pouvais
- ne comprenait pas
- finirait
🎯 10 Soruluk İnteraktif Test
Ders 46 – Venir de / Être en train de / Être sur le point de: yakında